Definicja
Biblijne słowo „przymierze” pochodzi od hebrajskiego terminu brit (בְּרִית), a w grece oddawane jest jako diatheke (διαθήκη). Dosłownie oznacza ono wiążącą umowę, pakt lub sojusz, a proces jego zawierania często określano hebrajskim idiomem karat brit („ciąć przymierze”), co historycznie wskazywało na powagę ofiary ze zwierząt, między którymi przechodziły strony umowy. W sensie biblijnym jest to suwerennie ustanowiona przez Boga trwała więź i nierozerwalne zobowiązanie wobec Jego ludu. Przymierza te opierają się na Bożych obietnicach, określonych warunkach i często są pieczętowane widzialnymi znakami (jak tęcza, obrzezanie czy odpoczynek w siódmym dniu).
Podstawa biblijna
Pojęcie przymierza przewija się przez całe Pismo Święte, definiując kolejne etapy relacji Stwórcy z człowiekiem. Jahwe (PAN) (PAN – jak oddają to imię własne polskie przekłady, w tym UBG) zawierał przymierza m.in. z Noem (Rdz 9,9), Abrahamem (Rdz 15,18) oraz z całym Izraelem pod górą Synaj.
„Dlatego teraz, jeśli posłuchacie mego głosu i będziecie przestrzegać mojego przymierza, będziecie moją szczególną własnością ponad wszystkie narody, bo do mnie należy cała ziemia.” — Wj 19,5 (UBG)
Z biegiem czasu, z powodu nieposłuszeństwa ludu, Bóg zapowiedział zawarcie Nowego Przymierza (Odnowionego Przymierza), które nie anuluje Jego Prawa, lecz diametralnie zmienia miejsce jego zapisu:
„Oto nadchodzą dni, mówi Jahwe, kiedy zawrę z domem Izraela i z domem Judy nowe przymierze;” — Jr 31,31 (UBG)
Bóg zawarł również wieczne przymierze z Dawidem, gwarantując, że na jego tronie zasiądzie prawowity potomek (2Sm 7,16), co znajduje swoje ostateczne i pełne wypełnienie w Mesjaszu.
Znaczenie w Hebrew Roots
W perspektywie hebrajskich korzeni wiary, przymierze nie jest jedynie suchym kontraktem prawnym, lecz żywą relacją przypominającą przymierze małżeńskie. Tora (Prawo Boże) pełni w nim rolę warunków tego związku (przypominając ketubę – tradycyjny kontrakt ślubny). Jeszua (Jezus) jako Mesjasz nie zniósł przymierza synajskiego ani Bożych przykazań, lecz odnowił relację ludu z Bogiem, pieczętując ją własną krwią. Stał się w ten sposób doskonałym pośrednikiem Nowego Przymierza (Hbr 9,15). Życie w przymierzu opiera się na łasce i wierze. Z tej wiary naturalnie wypływa posłuszeństwo Bożym instrukcjom – w tym zachowywanie Szabatu, biblijnych świąt oraz praw dietetycznych – co jest owocem miłości do Boga, a nie próbą zapracowania na zbawienie. Poganie, poprzez wiarę w Mesjasza, zostają wszczepieni w to samo przymierze i stają się współobywatelami Izraela (Ef 2,12-13).
Powiązane pojęcia
- Tora – Prawo Boże stanowi treść i zasady przymierza, które w Nowym Przymierzu są zapisywane przez Ducha w sercu wierzącego.
- Jeszua – Mesjasz jest gwarantem i pośrednikiem Nowego Przymierza, zapieczętowanego Jego własną ofiarą na krzyżu.
- Szabat – Siódmy dzień tygodnia (sobota) jest biblijnym, wiecznym znakiem przymierza między Bogiem a Jego ludem (Wj 31,16).
- Księga Wyjścia – Księga opisująca wyprowadzenie Izraela z Egiptu i formalne zawarcie narodowego przymierza pod górą Synaj.
Studiuj dalej w narzędziach:
- Biblia interlinearna — tekst hebrajski/grecki z numeracją Stronga i morfologią.
- Konkordancja Stronga H1285 „przymierze (brit)” — wszystkie wystąpienia słowa w Piśmie.
Zobacz też: Diatheke (διαθήκη) — co znaczy „przymierze” po grecku · Obrzezanie (brit mila) · Jahwe · Tora (תּוֹרָה) — co znaczy „prawo” po hebrajsku · Jeszua (Jezus) · Mesjasz (Maszijach)
