Dziesięć Przykazań
Dekalog to jedyne słowa, które Jahwe wypowiedział do całego ludu własnym głosem i zapisał własnym palcem na kamiennych tablicach (Wj 31,18). To nie przepisy jednej epoki, lecz stała miara dobra i zła — a Jeszua powiedział wprost, że nie przyszedł ich znosić.
„Nie sądźcie, że przyszedłem znieść Prawo albo Proroków. Nie przyszedłem znieść, ale wypełnić."
Ewangelia Mateusza 5,17 · Uwspółcześniona Biblia Gdańska
Dziesięć słów — po kolei
Tak brzmią przykazania w Księdze Wyjścia 20 (cytaty dosłowne z UBG, skrócone tam, gdzie tekst jest dłuższy):
- 1„Nie będziesz miał innych bogów przede mną"Wj 20,3
- 2„Nie będziesz czynił sobie żadnego rzeźbionego posągu ani żadnej podobizny (…) Nie będziesz oddawał im pokłonu ani nie będziesz im służył"Wj 20,4-5
- 3„Nie będziesz brał imienia Pana, twego Boga, nadaremnie"Wj 20,7
- 4„Pamiętaj o dniu szabatu, aby go święcić"Wj 20,8
- 5„Czcij swego ojca i swoją matkę"Wj 20,12
- 6„Nie będziesz zabijał"Wj 20,13
- 7„Nie będziesz cudzołożył"Wj 20,14
- 8„Nie będziesz kradł"Wj 20,15
- 9„Nie będziesz fałszywie świadczył przeciw twemu bliźniemu"Wj 20,16
- 10„Nie będziesz pożądał (…) żadnej rzeczy, która należy do twego bliźniego"Wj 20,17
„A gdy dokończył rozmowę z Mojżeszem na górze Synaj, Pan dał mu dwie tablice świadectwa, tablice kamienne napisane palcem Boga."
Jeszua nie zniósł Prawa
Kazanie na Górze nie osłabia przykazań — zaostrza je, sięgając do serca: gniew podpada pod „nie zabijaj", pożądliwe spojrzenie pod „nie cudzołóż". Jeszua (Jezus) ostrzega, że kto uczy łamać choćby najmniejsze przykazanie, będzie najmniejszy w królestwie.
„Zaprawdę bowiem powiadam wam: Dopóki niebo i ziemia nie przeminą, ani jedna jota, ani jedna kreska nie przeminie z prawa, aż wszystko się wypełni. Kto by więc złamał jedno z tych najmniejszych przykazań i uczyłby tak ludzi, będzie nazwany najmniejszym w królestwie niebieskim. A kto by je wypełniał i uczył, ten będzie nazwany wielkim w królestwie niebieskim."
Czy łaska unieważnia przykazania?
To pytanie zadał już Paweł — i sam na nie odpowiedział. Zbawienie jest z łaski przez wiarę, nie z uczynków; ale wiara nie obala Prawa, lecz je utwierdza. Przykazania nie są drabiną do nieba — są odpowiedzią miłości na otrzymane zbawienie.
„Czy więc obalamy prawo przez wiarę? Nie daj Boże! Przeciwnie, utwierdzamy prawo."
„Na tym bowiem polega miłość Boga, że zachowujemy jego przykazania, a jego przykazania nie są ciężkie."
Całość, nie wybór
Jakub przypomina, że Dekalog jest jednością — nie można wybrać dziewięciu przykazań i odrzucić dziesiątego. Ten sam Bóg, który powiedział „nie cudzołóż", powiedział też „pamiętaj o dniu szabatu".
„Kto bowiem przestrzega całego prawa, a przekroczy jedno przykazanie, staje się winnym wszystkich. Bo ten, który powiedział: Nie będziesz cudzołożył, powiedział też: Nie będziesz zabijał. Jeżeli więc nie cudzołożysz, ale zabijasz, jesteś przestępcą prawa."
Znak ludu czasów końca
Księga Objawienia opisuje lud Boży ostatnich dni jednym zdaniem — łączy w nim przykazania i wiarę w Jeszuę. Posłuszeństwo i wiara nie stoją w Piśmie po przeciwnych stronach; idą razem.
„Tu jest cierpliwość świętych, tu są ci, którzy zachowują przykazania Boga i wiarę Jezusa."
„Jeśli mnie miłujecie, zachowujcie moje przykazania."
Czy Dziesięć Przykazań obowiązuje chrześcijan?＋
Tak. Jeszua powiedział: „Nie sądźcie, że przyszedłem znieść Prawo albo Proroków" (Mt 5,17), a Paweł dodaje, że wiara Prawa nie obala, lecz je utwierdza (Rz 3,31). Zbawienie jest z łaski — a przykazania są odpowiedzią miłości, nie warunkiem zapłaty.
Czym różni się biblijna numeracja przykazań od katechizmowej?＋
W podziale biblijnym zakaz czynienia posągów i oddawania im pokłonu (Wj 20,4-6) jest osobnym, drugim przykazaniem. W numeracji katechizmowej został on połączony z pierwszym, a dziesiąte przykazanie rozdzielono na dwa, aby zachować liczbę dziesięć.
Które przykazanie zaczyna się od słowa „pamiętaj"?＋
Czwarte — o sabacie (Wj 20,8). To jedyne przykazanie z takim wstępem: Bóg nie ustanawia tu nowego prawa, lecz przypomina o dniu, który pobłogosławił i poświęcił już przy stworzeniu (Rdz 2,3).
Czy przykazania nie są zbyt ciężkie?＋
Pismo mówi wprost: „jego przykazania nie są ciężkie" (1 J 5,3). Dekalog to dziesięć zdań chroniących miłość do Boga i bliźniego — Jeszua streścił całe Prawo właśnie w tych dwóch przykazaniach miłości.