Trzynasta litera daje nam słowo, od którego pochodzi polskie „Mesjasz” — i pokazuje, że nie było ono nigdy tytułem magicznym, tylko opisem bardzo konkretnej czynności.
Kształt, nazwa i wymowa
Mem to מ, a na końcu wyrazu ם — zamknięty kwadracik. Czyta się „m”, wartość liczbowa 40. Nazwa litery wiąże się z wodą; hebrajskie słowo na wodę, majim, kończy się zresztą właśnie formą końcową mem.
Mem doklejona z przodu wyrazu znaczy „z” albo „od” — dlatego tak wiele hebrajskich rzeczowników zaczyna się od tej litery, choć do rdzenia ona nie należy.
Słowo biblijne: masziach
מָשִׁיחַ — masziach — znaczy dosłownie „pomazany”, „namaszczony”. Pochodzi od czasownika maszach, czyli „posmarować oliwą”. W Izraelu namaszczano w ten sposób kapłanów i królów: wylanie oliwy na głowę było publicznym ustanowieniem kogoś na urząd. Taką scenę opisuje Księga Samuela:
Samuel wziął więc róg z oliwą i namaścił go pośród jego braci. I od tego dnia Duch Pana zstępował na Dawida. Samuel zaś wstał i poszedł do Rama.
1 Sm 16,13
Nikt nie zrobił tu nic tajemniczego. Wzięto róg z oliwą i wylano ją na głowę młodego człowieka. Właśnie dlatego Psalm 2 może mówić o „pomazańcu” jako o kimś, przeciwko komu buntują się władcy:
Królowie ziemscy powstają, a władcy naradzają się wspólnie przeciwko Panu i jego pomazańcowi, mówiąc:
Ps 2,2
W tym miejscu polski przekład używa słowa „pomazaniec”. W hebrajskim stoi meszicho — „jego masziach”. A gdy prorok Daniel zapowiada przyjście Kogoś konkretnego, tłumacze oddają to samo słowo już jako „Mesjasz”:
Dlatego wiedz i zrozum, że od wyjścia nakazu o przywróceniu i odbudowaniu Jerozolimy aż do Księcia Mesjasza będzie siedem tygodni i sześćdziesiąt dwa tygodnie. Zostaną odbudowane ulica i mur, ale w czasach trudnych.
Dn 9,25
To jedno słowo, dwa polskie tłumaczenia. Greckim odpowiednikiem masziach jest Christos — stąd „Chrystus”. Jeszua jest więc masziach: namaszczonym, ustanowionym na urząd przez samego Boga.
Mem w Psalmie 119
Trzynasta strofa to Ps 119,97-104. Otwiera ją okrzyk מָה — mah, „jakże”:
O, jakże miłuję twoje prawo! Przez cały dzień o nim rozmyślam.
Ps 119,97
Ten sam wykrzyknik wraca sześć wersetów dalej, tym razem z porównaniem, które trudno zapomnieć:
O, jakże słodkie są twoje słowa dla mego podniebienia! Są słodsze niż miód dla moich ust.
Ps 119,103
Cała strofa mówi o jednym: że rozmyślanie nad Bożym Prawem daje więcej rozumu niż lata nauki u ludzi. Psalmista nie lekceważy nauczycieli — mówi tylko, skąd bierze się to, czego nauczyciel dać nie może.
Do przećwiczenia
- Zapisz mem w obu postaciach: מ w środku wyrazu, ם na końcu.
- Znajdź w Piśmie dwa opisy namaszczenia oliwą. Zwróć uwagę, że za każdym razem chodzi o ustanowienie kogoś na urząd.
- Przeczytaj Ps 119,97-104 i wypisz trzy grupy ludzi, od których psalmista stał się mądrzejszy. Dzięki czemu?
Zobacz też: Mesjasz (Maszijach) · Masziach (מָשִׁיחַ) — co znaczy „mesjasz” po hebrajsku · Christos (Χριστός) — „Pomazaniec”, greckie tłumaczenie słowa Masziach · Jeszua (Jezus) · Daniel — znaczenie imienia
