Czy przysięganie jest grzechem? W codziennej mowie przysięganie i składanie lekkomyślnych obietnic jest grzechem, ponieważ Jeszua (Jezus) nakazał swoim uczniom, aby ich mowa była całkowicie prawdomówna bez potrzeby powoływania się na cokolwiek. Jednocześnie Pismo Święte wskazuje, że jeśli ktoś złoży obietnicę samemu Bogu, ma bezwzględny obowiązek jej dotrzymać, a niedotrzymanie ślubu danego Stwórcy jest poważnym przewinieniem.
Co Tora mówi o przysięganiu na imię Boga?
Tradycja biblijna jednoznacznie podkreśla wagę prawdomówności i odpowiedzialności za wypowiadane słowa. W Torze Jahwe (PAN) dał swojemu ludowi wyraźne przykazanie dotyczące powoływania się na Jego imię oraz składania deklaracji.
„Nie będziecie przysięgać fałszywie na moje imię i nie będziecie bezcześcić imienia swego Boga. Ja jestem Pan.” — Kpł 19,12 (UBG)
Boże Prawo od początku zakazywało fałszywego przysięgania na imię Stwórcy, gdyż profanowało to Jego świętość. Jednak w procesie historycznym ludzie zacząć szukać luk prawnych, przysięgając na niebo, ziemię czy własną głowę, aby w razie niedotrzymania słowa uniknąć odpowiedzialności przed Bogiem. Odpowiadając na te praktyki, Jeszua (Jezus) wyjaśnił głęboki sens Bożego przykazania w Kazaniu na Górze.
„Słyszeliście też, że powiedziano przodkom: Nie będziesz fałszywie przysięgał, ale dotrzymasz Panu swych przysiąg. Lecz ja wam mówię: Wcale nie przysięgajcie – ani na niebo, gdyż jest tronem Boga; Ani na ziemię, gdyż jest podnóżkiem jego stóp, ani na Jerozolimę, gdyż jest miastem wielkiego króla. Ani na swoją głowę nie będziesz przysięgał, gdyż nie możesz jednego włosa uczynić białym albo czarnym. Ale wasza mowa niech będzie: Tak – tak, nie – nie. A co jest ponadto, pochodzi od złego.” — Mt 5,33-37 (UBG)
To jasne nauczanie zostało później powtórzone przez apostoła Jakuba, który przypomniał wspólnocie wierzących, jak fundamentalna dla ucznia Mesjasza jest absolutna przejrzystość w mowie.
„A przede wszystkim, moi bracia, nie przysięgajcie ani na niebo, ani na ziemię, ani nie składajcie żadnej innej przysięgi. Lecz niech wasze „tak” będzie „tak”, a „nie” niech będzie „nie”, abyście nie byli sądzeni.” — Jk 5,12 (UBG)
Z kolei w Mądrości Salomona, znanej jako Księga Koheleta, znajdujemy ostrzeżenie przed składaniem obietnic samemu Stwórcy bez uprzedniego przemyślenia konsekwencji.
„Gdy złożysz Bogu jakiś ślub, nie zwlekaj z jego wypełnieniem, gdyż w głupcach nie ma on upodobania. Cokolwiek ślubujesz, wypełnij. Lepiej jest nie ślubować, niż ślubować i tego nie wypełnić.” — Koh 5,4-5 (UBG)
Dlaczego Jeszua zakazał przysięgania na niebo i ziemię?
Głównym celem nauczania, które przekazał Jeszua (Jezus), było wyeliminowanie obłudy i podwójnych standardów z codziennego życia wierzących. W świecie I wieku powszechne było składanie przysiąg na różne przedmioty lub Stworzenie, co miało nadać słowom pozornej powagi, a w rzeczywistości dawało przyzwolenie na kłamstwo, jeśli w przysiędze nie użyto wprost imienia Boga. Mesjasz ukazał, że cała rzeczywistość należy do Stwórcy: niebo jest Jego tronem, ziemia podnóżkiem, a człowiek nie ma władzy nawet nad kolorem swoich włosów. Dlatego powoływanie się na cokolwiek w codziennych deklaracjach jest przejawem pychy i braku szacunku do Boga.
Pismo Święte bardzo wyraźnie rozróżnia jednak dwie sytuacje: codzienną komunikację międzyludzką oraz uroczyste śluby składane samemu Bogu. W codziennej mowie chrześcijanin nie potrzebuje żadnych przysiąg. Jego „tak” musi oznaczać bezwzględne „tak”, a „nie” – bezwzględne „nie”. Jeśli człowiek musi przysięgać, aby uspokoić rozmówcę lub potwierdzić swoją wiarygodność, oznacza to, że jego codzienna reputacja i prawdomówność są chwiejne, co – jak zaznaczył Mesjasz – pochodzi od złego.
Z drugiej strony Biblia mówi o ślubach dobrowolnie składanych Bogu. Pismo nie nakazuje składania takich ślubów, ale jeśli wierzący zdecyduje się wypowiedzieć obietnicę wobec Stwórcy, staje się ona dla niego wiążąca. Lekkomyślne śluby, wypowiadane pod wpływem emocji, strachu czy chęci przypodobania się ludziom, są w oczach Bożych grzechem (Koh 5,4-5). Prawo Boże nakazywało absolutną uczciwość i przestrzegało przed krzywoprzysięstwem (Kpł 19,12). Bogu należy się najwyższy szacunek, dlatego lepiej niczego nie obiecywać, niż złożyć ślub, a potem go złamać lub zwlekać z jego wypełnieniem.
Czy chrześcijanin może zeznawać w sądzie i przysięgać na ślubie?
1. Zakaz przysięgania oznacza, że chrześcijanin nie może złożyć zeznań w sądzie lub przyrzeczenia małżeńskiego.
Ludowa interpretacja słów z Kazania na Górze często doprowadza do skrajności, twierdząc, że każde formalne przyrzeczenie jest grzechem. Tymczasem Jeszua odnosił się do potocznej mowy i prób omijania prawdy poprzez wykrętne przysięgi. Sądowe poświadczenie prawdy pod rygorem odpowiedzialności karnej czy biblijne przymierze małżeńskie nie są lekkomyślnym powoływaniem się na Boga w codziennej rozmowie, lecz formalnym oświadczeniem woli i prawdy.
2. Można złożyć Bogu obietnicę, a potem po prostu poprosić o jej unieważnienie.
Wielu ludzi traktuje śluby składane Bogu bardzo pobłażliwie, myśląc, że późniejsza modlitwa o wybaczenie zwalnia z obowiązku dotrzymania słowa. Pismo Święte uczy jednak, że Bóg nie ma upodobania w głupcach, którzy nie spełniają tego, co obiecali. Złożenie ślubu Bogu jest decyzją duchową o ogromnym ciężarze i nie można jej zlekceważyć bez konsekwencji.
3. Dodanie słów „przysięgam na Boga” sprawia, że wypowiedź staje się bardziej duchowa.
Wielu wierzących używa zwrotów typu „na Boga” czy „jak Boga kocham” jako przerywników lub wzmocnienia swoich argumentów. W świetle nauk Mesjasza i apostołów jest to grzech – używanie imienia Stwórcy do uwiarygodnienia swojej codziennej mowy świadczy o braku bojaźni Bożej i braku dojrzałości.
Jak oczyścić mowę z nawykowych przysiąg?
Wierność Słowu Bożemu w kwestii przysiąg wymaga głębokiej zmiany w sposobie myślenia i codziennej komunikacji. Oto konkretne kroki, które powinien podjąć wierzący:
Oczyszczenie mowy z nawykowych przysiąg. Zrezygnuj z wszelkich potocznych sformułowań uwiarygodniających, takich jak „słowo honoru”, „przysięgam”, „na Boga”. Naucz się wypowiadać proste, jednoznaczne słowa.
Budowanie reputacji absolutnej prawdomówności. Niech twoi bliscy, współpracownicy i znajomi wiedzą, że gdy coś powiesz, to tak jest. Twoje proste słowo powinno mieć większą wagę niż najświętsza przysięga człowieka ze świata.
Ostrożność w składaniu obietnic Bogu i ludziom. Nigdy nie obiecuj w emocjach. Zanim powiesz Bogu lub drugiemu człowiekowi „zrobię to”, przeanalizuj, czy masz realne możliwości i determinację, by to wykonać. Lepiej milczeć, niż złożyć lekkomyślną deklarację.
Wypełnienie zaległych ślubów. Jeśli złożyłeś Bogu ślub w przeszłości i go zaniedbałeś, przeproś Jahwe w modlitwie, niezwłocznie spełnij to, co obiecałeś, i naucz się ważyć słowa na przyszłość.
Powiązane
- Czy słuchanie świeckiej muzyki to grzech? Biblijne kryteria
- Czy taniec to grzech? Co Biblia mówi o tańcu
- Czy granie w gry komputerowe to grzech? Biblijna ocena
- Czy oglądanie horrorów to grzech? Biblia o karmieniu wyobraźni
- Wszystkie pytania i odpowiedzi
Zobacz też: Jeszua (Jezus) · Jahwe · Celem (צֶלֶם) — obraz Boży i posąg bożka to jedno słowo · Mesjasz (Maszijach) · Ślub (neder) — obietnica, której Bóg się domaga · Przymierze (brit)
