Czy Chanuka i Purim są w Biblii? Czy można je obchodzić

Tak, Purim oraz Chanuka pojawiają się na kartach Biblii, choć różnią się rangą od świętych zwołań. Purim zostało ustanowione w Księdze Estery, a Jeszua (Jezus) był obecny w świątyni podczas Chanuki. Święta te nie należą do nakazanych dni Jahwe (PAN), lecz można je obchodzić dobrowolnie z wdzięcznością za Boży ratunek.

Skąd wzięło się święto Purim?

Księga Estery opisuje szczegółowo historyczne pochodzenie święta Purim, które zostało wprowadzone przez lud żydowski jako wieczorna i coroczna pamiątka cudownego ocalenia przed zagładą zaplanowaną przez Hamana. Dni te ustanowiono jako czas radości, ucztowania oraz wzajemnego obdarowywania się prezentami i wspierania ubogich.

„Dlatego nazwali te dni Purim, od nazwy Pur. A z powodu wszystkich słów tego listu oraz na podstawie tego, co widzieli i co ich spotkało; Żydzi postanowili i wzięli na siebie, na swoje potomstwo i na wszystkich, którzy się do nich przyłączyli, nieustający obowiązek, aby obchodzono te dwa dni stosownie do pisma i zgodnie z ustalonym czasem każdego roku;” — Est 9,26-27 (UBG)

Pismo Święte podkreśla, że celem tego dziękczynienia była trwała pamięć o cudownej odmianie losu, kiedy smutek i żałoba zamieniły się w świętowanie oraz pokój.

„Jako dni, w których Żydzi odpoczęli od swoich wrogów, i miesiąc, który obrócił się im ze smutku w radość, a z płaczu w dzień radości – aby obchodzili je jako dni uczty i wesela oraz posyłania sobie darów żywnościowych, a ubogim darów.” — Est 9,22 (UBG)

Z kolei w Nowym Testamencie odnajdujemy wzmiankę o Święcie Odnowienia, określanym współcześnie jako Chanuka. Ewangelia Jana wskazuje, że Mesjasz przechadzał się w tym czasie po terenie świątyni w Jerozolimie.

„Była wtedy w Jerozolimie uroczystość poświęcenia świątyni. A była zima. I przechadzał się Jezus w świątyni, w przedsionku Salomona.” — J 10,22-23 (UBG)

Czym różnią się święta Jahwe od pamiątek ustanowionych przez ludzi?

Aby właściwie zrozumieć miejsce Chanuki i Purim w życiu wierzącego, należy wyraźnie odróżnić je od ustanowionych przez Boga ustawicznych dni świętych. W Torze Bóg jednoznacznie definiuje własny kalendarz liturgiczny (Kpł 23,1-2). Święta te, takie jak Szabat, Pascha czy Święto Namiotów, są nazwane „świętami Jahwe” i zostały bezpośrednio nakazane całemu ludowi Bożemu jako ustawiczna uchwała. Purim oraz Chanuka to z kolei narodowe uroczystości dziękczynne ustanowione przez ludzi w odpowiedzi na konkretne interwencje Boga w historii. Purim przypomina o ocaleniu w Persji, a Chanuka o ponownym poświęceniu świątyni i ołtarza po sprofanowaniu ich przez syryjsko-greckich okupantów.

Święta te nie zostały nakazane w Prawie Mojżeszowym, dlatego żaden wierzący nie ma biblijnego obowiązku ich przestrzegania pod rygorem grzechu. Jednak Pismo Święte nigdzie nie zakazuje upamiętniania Bożej dobroci i ratunku. Apostoł Paweł wyjaśnia zasadę wolności w odniesieniu do obchodzenia dni pamiątkowych i szczególnych dziękczynień (Rz 14,5-6). Jeśli ktoś postanawia pamiętać o Purim lub Chanuce, czyni to dla Pana, dziękując za zachowanie ludu przymierza i przetrwanie obietnic mesjańskich. Kluczowe jest jednak zachowanie właściwej hierarchii: tradycje historyczne nie mogą być stawiane na równi z przykazaniami Bożymi ani zastępować corocznych świętych zwołań Jahwe (PAN).

Czy wierzący ma obowiązek obchodzić Chanukę i Purim?

Pierwszym częstym błędem jest uznawanie Chanuki i Purim za nakazane przykazania Bożego Prawa. Z faktu, że wydarzenia te są opisane w Biblii lub powiązane z historią biblijną, niektórzy wyciągają błędny wniosek, że każdy wierzący ma nakaz ich obchodzenia. Pismo pokazuje jednak wyraźnie, że Purim zostało ustanowione z inicjatywy Mordechaja i Estery, a Chanuka z inicjatywy Machabeuszy. Są to chwalebne pamiątki historyczne, lecz nie stanowią fundamentu przymierza ani nakazanych ustaw Tory.

Drugim nieporozumieniem jest twierdzenie, że skoro Chanuka i Purim są tradycjami ustanowionymi przez ludzi, to ich celebrowanie jest grzechem lub pogaństwem. Pismo Święte ukazuje, że sam Jeszua (Jezus) przebywał w świątyni podczas Święta Dedykacji (J 10,22-23) i nie potępił istnienia tego święta. Motywacją tych dni jest dziękczynienie Jahwe za ochronę ludu oraz uwielbienie Jego wierności. Dopóki pamiątki te nie wprowadzają obcych, bałwochwalczych praktyk i nie przesłaniają Słowa Bożego, pozostają w sferze wolności wierzącego.

Trzecim błędem jest traktowanie Chanuki jako „biblijnego zastępstwa Bożego Narodzenia”. Takie podejście zaciera historyczny i duchowy sens obu wydarzeń. Chanuka jest historyczną pamiątką oczyszczenia świątyni i triumfu nad pogańską asymilacją. Wierzący opierający się na zasadzie sola scriptura oceniają każde święto przez pryzmat czystości Pisma Świętego, unikając synkretyzmu i mieszania pojęć.

Jak świętować Purim i Chanukę w duchu wdzięczności?

W praktyce każdy wierzący posiada pełną wolność w kwestii podejścia do Purim i Chanuki. Brak udziału w tych świętach nie jest grzechem ani uchybieniem wobec Boga, ponieważ nie są to dni nakazane w Torze. Jeśli jednak decydujesz się obchodzić te dni, należy robić to w duchu wdzięczności i uwielbienia za to, że Bóg wiernie chroni swój lud i wypełnia obietnice.

Podczas Purim możesz wspólnie z rodziną czytać Księgę Estery, dziękując Jahwe (PAN) za Jego wszechmocną opiekę, czynić dobra i dzielić się pożywieniem z potrzebującymi. Podczas Chanuki możesz rozważać gorliwość o świętość Bożego przybytku oraz dziękować za Jeszuę (Jezusa), który jest prawdziwym Światłem Świata. Zawsze pamiętaj o zachowaniu właściwej miary: najważniejsze są przykazania Boga i Jego nakazane święta, natomiast pamiątki historyczne stanowią jedynie dobrowolną formę wyrażenia radości i wdzięczności.

Powiązane pytania

• W jaki dzień umarł Jeszua (Jezus)? Znak Jonasza a piątek
• Czym jest Nowe Przymierze? Prawo wpisane w serce
• Skąd wiemy, że Biblia jest Słowem Boga?
• Czy 10 przykazań nadal obowiązuje chrześcijan?
• Wszystkie pytania i odpowiedzi

Zobacz też: Sabat · Jeszua (Jezus) · Jahwe · Celem (צֶלֶם) — obraz Boży i posąg bożka to jedno słowo · Mesjasz (Maszijach) · Apostoł (szaliach)