Siedem praw Noachidów przedstawia się czasem jako biblijny zakres obowiązków dla nie-Izraelitów. Zestaw ten pochodzi z tradycji rabinicznej i nie jest w Piśmie ani wyliczony, ani nazwany. To nie znaczy, że Pismo nic o narodach nie mówi — mówi sporo, tylko inaczej. Cytaty z Uwspółcześnionej Biblii Gdańskiej.
Co jest w przymierzu z Noem
I Bóg błogosławił Noego i jego synów, i powiedział im: Bądźcie płodni i rozmnażajcie się, i napełniajcie ziemię. A strach i lęk przed wami będzie nad wszelkim zwierzęciem ziemi, nad wszelkim ptactwem nieba, nad wszystkim, co się porusza na ziemi, i nad wszelkimi rybami morza; oddane są w wasze ręce. Wszystko, co się porusza i żyje, będzie dla was pokarmem, podobnie jak rośliny zielone, daję wam to wszystko. Lecz nie będziecie jeść mięsa z jego życiem, to jest z jego krwią.
Rdz 9,1-4
A ja będę żądał waszej krwi, to jest waszego życia; od każdego zwierzęcia będę jej żądał, jak i od ręki człowieka; od ręki każdego brata jego będę żądał życia człowieka. Kto przeleje krew człowieka, przez człowieka będzie przelana jego krew, bo na obraz Boga człowiek został stworzony.
Rdz 9,5-6
Pojawiają się dwa nakazy i oba dotyczą krwi: nie jeść mięsa z krwią oraz odpowiedzialność za przelanie krwi człowieka, uzasadniona obrazem Boga. To wszystko. Nie ma tu zakazu bałwochwalstwa, bluźnierstwa, kradzieży ani nierządu — te przepisy istnieją w Piśmie, ale nie w tym miejscu i nie jako lista dla narodów.
Potem Bóg powiedział do Noego i do jego synów z nim: A ja, oto ja ustanawiam moje przymierze z wami i z waszym potomstwem po was; I z wszelką żywą istotą, która jest z wami, z ptactwem, bydłem oraz z wszelkim zwierzęciem ziemi, które jest z wami, od wszystkich, które wyszły z arki, aż do każdego zwierzęcia ziemi. Ustanowię moje przymierze z wami. Nie będzie już więcej zgładzone wszelkie ciało wodami potopu ani nie będzie już więcej potopu, który miałby zniszczyć ziemię.
Rdz 9,8-11
Będzie więc ten łuk na obłoku i spojrzę na niego, aby przypomnieć sobie wieczne przymierze między Bogiem a wszelką żywą istotą cielesną, która jest na ziemi.
Rdz 9,16
Treścią przymierza jest obietnica, że potop się nie powtórzy, a znakiem łuk na obłoku. Jest to przymierze zobowiązujące przede wszystkim Boga. Kto szuka w nim kodeksu dla ludzkości, szuka czegoś, czego tekst nie zawiera.
A jednak narody odpowiadają
Nie kalajcie się tym wszystkim, gdyż tym wszystkim kalały się narody, które wypędzam przed wami. Także i ziemia stała się skalana. Nawiedziłem więc jej nieprawość w niej i ziemia zwymiotowała swoich mieszkańców. Przestrzegajcie więc moich ustaw i moich praw i nie dopuszczajcie się żadnych z tych obrzydliwości, ani rodowity mieszkaniec, ani przybysz, który gości wśród was; (Wszystkich bowiem tych obrzydliwości dopuszczali się ludzie tej ziemi, którzy byli przed wami, i ziemia stała się skalana); Aby was ziemia nie zwymiotowała, gdy ją zanieczyścicie, jak zwymiotowała narody, które były przed wami.
Kpł 18,24-28
Narody zostają wypędzone za czyny popełnione, zanim Tora została nadana. Zakłada to, że istniała miara, według której je osądzono. Podobnie u proroków:
Tak mówi Pan: Z powodu trzech występków Damaszku i z powodu czterech nie przepuszczę mu, ponieważ młócili Gilead narzędziami z żelaza.
Am 1,3
Tak mówi Pan: Z powodu trzech występków Moabu i z powodu czterech nie przepuszczę mu, ponieważ spalił kości króla Edomu na wapno.
Am 2,1
Wstań, idź do Niniwy, tego wielkiego miasta, i wołaj przeciwko niej, bo jej niegodziwość wzniosła się przed moje oblicze.
Jon 1,2
Damaszek i Moab są sądzone za okrucieństwo wobec ludzi, a Niniwa za niegodziwość, o której Bóg mówi, że wzniosła się przed jego oblicze. Miara istnieje i działa. Pismo nigdzie jej jednak nie spisuje w postaci listy punktów, a wyroki Amosa dotyczą czynów tak jaskrawych, że trudno na ich podstawie odtworzyć pełen zakres oczekiwań.
Prawo wpisane w serca
Gdy bowiem poganie, którzy nie mają prawa, z natury czynią to, co jest w prawie, oni, nie mając prawa, sami dla siebie są prawem. Oni to ukazują działanie prawa wpisanego w ich serca, za poświadczeniem ich sumienia i myśli wzajemnie się oskarżających lub też usprawiedliwiających);
Rz 2,14-15
To najbliższe wsparcie dla idei jakiegoś prawa dostępnego narodom bez Tory. Werset mówi o poganach, którzy z natury czynią to, co jest w prawie. Trzeba jednak zauważyć, czego nie mówi: nie podaje ani treści, ani liczby takich wymagań, ani tego, że stanowią osobny, krótszy zbiór. Odnosi je zresztą do prawa, które Izrael ma spisane, a nie do innego.
Cztery, nie siedem
Ale napisać im, aby wstrzymywali się od splugawienia bożków, od nierządu, od tego, co uduszone, i od krwi.
Dz 15,20
Wstrzymujcie się od ofiar składanych bożkom, od krwi, od tego, co uduszone, i od nierządu. Dobrze uczynicie, jeśli będziecie się tego wystrzegać. Bywajcie zdrowi.
Dz 15,29
Jeśli szukać w Piśmie czegokolwiek podobnego do listy dla nawracających się z narodów, to jest nią dekret jerozolimski. Ma jednak cztery punkty, nie siedem, i dotyczy tych, którzy nawracają się do Boga, a nie ludzkości w ogóle.
Strona przeciwna dla całej konstrukcji
Będziecie mieli jedno prawo zarówno dla przybysza, jak i dla rodowitego mieszkańca, gdyż ja jestem Pan, wasz Bóg.
Kpł 24,22
Będzie jedna ustawa dla was i dla przybysza, który mieszka wśród was; będzie to ustawa wieczysta przez wszystkie wasze pokolenia. Przybysz będzie przed Panem tak jak wy. Będzie jedno prawo i jeden sąd dla was i przybysza, który mieszka wśród was.
Lb 15,15-16
Te dwa miejsca uderzają w samą ideę osobnego, krótszego prawa. Mówią o jednej ustawie i jednym sądzie dla przybysza i dla rodowitego mieszkańca. Uczciwie trzeba dodać, o kim mowa: o przybyszu mieszkającym wśród Izraela, a nie o narodach w ich własnych ziemiach. Tego rozróżnienia nie wolno zacierać i nie da się z tych wersetów wyprowadzić obowiązku całej Tory dla każdego człowieka na ziemi. Osobny kłopot sprawia jeszcze jedno zdanie:
Dlatego że Abraham posłuchał mego głosu i strzegł mego nakazu, moich przykazań, moich ustaw i moich praw.
Rdz 26,5
Abraham strzeże nakazu, przykazań, ustaw i praw na wieki przed Synajem. Zwolennik krótkiej listy dla narodów musi wyjaśnić, czego dokładnie Abraham strzegł, skoro Tory jeszcze nie spisano. Tekst tego nie wyjaśnia i to jest uczciwa odpowiedź: nie wiadomo.
Czego nie wiemy
Nie wiemy, jakiej miary użyto wobec Sodomy, Niniwy i narodów Kanaanu — sądy są opisane, kryteria nie. Nie wiemy, co obejmowały przykazania, których strzegł Abraham. Nie wiemy, czy przymierze z Noem nakłada dziś na kogokolwiek obowiązki poza tym, co mówi o krwi. Nie wiemy wreszcie, skąd wzięła się akurat liczba siedem: w Piśmie nie ma jej ani przy Noem, ani nigdzie indziej w tym kontekście, a Pismo nie podaje też, jak ustalać zakres obowiązków dla kogoś spoza ludu przymierza.
Zobacz też: Przymierze (brit) · Tora (תּוֹרָה) — co znaczy „prawo” po hebrajsku · Moab · Abraham







