Rzeczownik com (צוֹם, H6685) występuje w Piśmie dwadzieścia sześć razy, a czasownik cum (צוּם, H6684) dwadzieścia jeden. Żadne z tych wystąpień nie znajduje się w Torze. Pierwsze pojawia się dopiero w Sdz 20,26, kolejne w księgach Samuela. To fakt przesądzający o kształcie całego hasła: pięć ksiąg prawa nie zna słowa post.
Co Tora nakazuje zamiast postu
To będzie dla was wieczną ustawą: W dziesiątym dniu tego siódmego miesiąca będziecie trapić swoje dusze i nie będziecie wykonywać żadnej pracy, zarówno rodowity mieszkaniec, jak i przybysz, który gości wśród was;
Kpł 16,29
Zamiast postu Tora mówi o trapieniu duszy — czasownik ana (עָנָה, H6031). Nakaz dotyczy dziesiątego dnia siódmego miesiąca i obowiązuje tak samo rodowitego mieszkańca, jak i przybysza. Kpł 16,30 podaje cel dnia, a Kpł 16,31 nazywa go szabatem odpoczynku i powtarza nakaz jako ustawę wieczną.
Każdy bowiem człowiek, który nie będzie trapił swojej duszy tego dnia, zostanie wykluczony ze swego ludu.
Kpł 23,29
Sankcja jest ostra: kto nie będzie trapił swojej duszy tego dnia, zostanie wykluczony ze swego ludu. Kpł 23,27 i Lb 29,7 powtarzają nakaz, a Kpł 23,32 wyznacza dobę od wieczora do wieczora. To jedyny dzień w roku, dla którego Tora czegoś takiego wymaga.
Skąd wiadomo, że chodzi o post
Czemu pościmy, a tego nie widzisz? Czemu trapimy nasze dusze, a tego nie zauważasz? Oto w dzień waszego postu wykonujecie swoją wolę i żądacie wykonywania wszystkich prac.
Iz 58,3
Izajasz zestawia jedno z drugim w jednym zdaniu: pytanie o post i pytanie o trapienie duszy stoją równolegle. Iz 58,5 nazywa dniem postu ten dzień, w którym człowiek trapi swoją duszę. Tak działa objaśnienie wewnątrz Pisma — późniejszy tekst czyta wcześniejszy i wiąże dwa słowniki.
Sam przepis nadal jednak nie mówi, na czym trapienie duszy polega. Nie wymienia ani jedzenia, ani picia, ani żadnej innej czynności. Iz 58,5 wspomina zwieszenie głowy, wór i popiół, ale robi to w trybie krytyki, a nie definicji.
Posty, których nikt nie nakazał
Wtedy Dawid wstawił się u Boga za dzieckiem. I Dawid pościł, a gdy wrócił do siebie, leżał całą noc na ziemi.
2Sm 12,16
Dawid pości za chorym dzieckiem z własnej inicjatywy, a 2Sm 12,22 podaje jego motyw. Ps 35,13 mówi o poście podjętym za chorych przeciwników. Ezd 8,21 opisuje post ogłoszony przed niebezpieczną drogą, a Ezd 8,23 stwierdza wysłuchanie.
A w dwudziestym czwartym dniu tego miesiąca zgromadzili się synowie Izraela i pościli odziani w wory oraz posypani prochem.
Ne 9,1
W każdej prowincji, gdzie tylko dotarł rozkaz króla i jego dekret, nastała wielka żałoba wśród Żydów, nastał też post, płacz i lament, a wielu leżało w worze i w popiele.
Est 4,3
Est 4,16 pokazuje post trzydniowy, w dzień i w nocy, ogłoszony przez Esterę przed wejściem do króla. Jl 2,12 wzywa do powrotu w poście, płaczu i lamencie, a Jl 2,13 natychmiast przesuwa akcent z szat na serce. Żaden z tych postów nie wynika z przepisu — wszystkie są odpowiedzią ludzi na sytuację.
Aby ustanowić te dni Purim w ustalonym czasie, jak to Żyd Mardocheusz i królowa Estera ustanowili je i jak zobowiązali samych siebie i swoje potomstwo, na pamiątkę postu i ich lamentacji.
Est 9,31
Est 9,31 wspomina post i lamentacje przy ustanawianiu Purim, ale ich na przyszłość nie nakazuje.
Cztery posty wygnania
Tak mówi Pan zastępów: Post w czwartym, piątym, siódmym i dziesiątym miesiącu zamienią się dla domu Judy w radość i wesele, i w rozkoszne święta. Miłujcie więc prawdę i pokój.
Za 8,19
Zachariasz wymienia posty czwartego, piątego, siódmego i dziesiątego miesiąca i zapowiada zamianę ich w radość. Wcześniej, w Za 7,5, pada pytanie rozstrzygające o wartość tych praktyk: czy pościliście dla mnie. Za 7,6 stawia obok tego jedzenie i picie. Tekst nie odrzuca postu, lecz pyta o jego adresata.
W Ewangeliach
Ale ty, gdy pościsz, namaść sobie głowę i umyj twarz;
Mt 6,17
Mt 6,16 zakłada, że uczniowie będą pościć, i reguluje wyłącznie sposób: bez szpecenia twarzy, za to z głową namaszczoną i twarzą umytą. Mt 6,18 podaje powód. Mt 9,14 pokazuje, że uczniowie Jeszui wtedy nie pościli, a Mt 9,15 zapowiada czas, gdy będą. Dz 27,9 używa słowa post jako punktu w kalendarzu żeglugi, co potwierdza, że jeden dzień postu był powszechnie rozpoznawalny.
Czego tekst nie mówi
Pismo nie podaje ani jednej reguły postu: ile godzin, od czego dokładnie i czy dotyczy to również wody. Wszystkie znane wyliczenia zakazów pochodzą z późniejszej tradycji i nie należy ich przedstawiać jako treści przykazania.
Nie wiadomo, jakich wydarzeń dotyczą cztery posty z Za 8,19. Tekst podaje miesiące, a nie przyczyny; przypisania do konkretnych dat oblężenia i zburzenia miasta są rekonstrukcją, choć bardzo rozpowszechnioną.
Nie ma też w Piśmie obietnicy przypisanej postowi jako takiemu. Ezd 8,23 mówi o wysłuchaniu po poście, ale 2Sm 12,23 pokazuje post, po którym stało się to, czego Dawid nie chciał. Iz 58,6 przesuwa całą sprawę gdzie indziej i nazywa postem wybranym przez Boga rozerwanie więzów niegodziwości i puszczenie wolno uciśnionych, a Iz 58,7 dokłada podzielenie się chlebem.
Zobacz też: Tora (תּוֹרָה) — co znaczy „prawo” po hebrajsku · Izajasz · Dawid · Zachariasz — znaczenie imienia
