Ten kurs nie jest wykładem o tym, dlaczego święta Jahwe są prawdziwe. Jest instrukcją obsługi: co przygotować, jak przeprowadzić dzień, co czytać, jak wytłumaczyć dziecku i co zrobić, gdy jesteś w domu jedyną osobą, która chce te dni obchodzić. Zakładamy, że decyzja już zapadła albo właśnie zapada.
Uwaga językowa na start: w cytatach z Uwspółcześnionej Biblii Gdańskiej zobaczysz „Pan” tam, gdzie w tekście hebrajskim stoi imię Boże, oraz zapis „szabat”; w naszej prozie piszemy Jahwe, Jeszua i sabat. To ta sama rzeczywistość, tylko inna konwencja zapisu.
Czyje to właściwie są święta
Cały kalendarz, który przez dwanaście lekcji będziemy rozkładać na części, mieści się w jednym rozdziale — Kpł 23. Zaczyna się on od zdania, które ustawia wszystko:
I Pan powiedział do Mojżesza: Przemów do synów Izraela i powiedz im: Uroczyste święta Pana, które będziecie ogłaszać jako święte zgromadzenia. One są moimi uroczystymi świętami.
Kpł 23,1-2
Nie „święta Izraela”, nie „święta żydowskie” w sensie etnicznym — „moje uroczyste święta”. Hebrajskie słowo tłumaczone jako „uroczyste święto” (moed) znaczy tyle co wyznaczony termin, umówione spotkanie. Ktoś wyznaczył datę i miejsce, a druga strona ma się pojawić.
Oto uroczyste święta Pana, święte zgromadzenia, które będziecie ogłaszać w ich oznaczonych porach:
Kpł 23,4
Rozdział kończy się zdaniem, które w praktyce opisuje to, co robimy w tym kursie: w Kpł 23,44 Mojżesz ogłasza te terminy ludziom, żeby wiedzieli, kiedy i co.
Co to realnie zmienia w kalendarzu
Zmiana jest bardziej praktyczna, niż się wydaje. Rok przestaje się układać wokół dat stałych, a zaczyna wokół terminów liczonych od nowiu — te same święta wypadają co roku w innym miejscu zwykłego kalendarza. Trzeba je wyliczyć, wpisać do telefonu i zaplanować wokół nich urlop. Część dni to zwykłe dni z inną treścią, część to święte zgromadzenia, w które nie wykonuje się pracy.
Drugie zaskoczenie: tych dni nie jest wiele. W skali roku zgromadzeń, które wymagają wzięcia wolnego, jest siedem. Reszta to sabaty, które i tak wypadają w weekend, oraz dni, które da się obchodzić po pracy.
Trzecie: bardzo dużo szczegółów Pismo zostawia otwartych. To nie jest luka w kursie, tylko cecha materiału. Będziemy to zaznaczać wprost — gdy Pismo nie precyzuje, powiemy, że to obszar wolności, zamiast podawać czyjś zwyczaj jako nakaz.
A ci, którzy obchodzą inaczej
Prędzej czy później ktoś zapyta cię o trzy fragmenty. Warto je przeczytać w całości, zanim staną się amunicją.
Niech więc nikt was nie osądza z powodu jedzenia lub picia, co do święta, nowiu księżyca lub szabatów. Są to cienie rzeczy przyszłych, ciało zaś jest Chrystusa.
Kol 2,16-17
Paweł nie pisze, że święta przestały obowiązywać — pisze, żeby nie pozwolić obcym ludziom oceniać cię za to, że je zachowujesz. Drugi fragment mówi o rozróżnianiu dni w kontekście jedzenia i sumienia:
Jeden bowiem czyni różnicę między dniem a dniem, a drugi każdy dzień ocenia jednakowo. Każdy niech będzie dobrze upewniony w swoim zamyśle. Kto przestrzega dnia, dla Pana przestrzega, a kto nie przestrzega dnia, dla Pana nie przestrzega. Kto je, dla Pana je, bo dziękuje Bogu, a kto nie je, dla Pana nie je i dziękuje Bogu.
Rz 14,5-6
Trzeci, Ga 4,10-11, pada w liście pisanym do pogan — i tu szczególnie warto przeczytać cały rozdział, zanim się rozstrzygnie, o jakich „dniach i miesiącach” mówi kontekst.
Niezależnie od tego, jak rozstrzygniesz te fragmenty, jedna rzecz jest w Piśmie jednoznaczna: sam termin nikogo nie zbawia. Jahwe potrafi powiedzieć o świętach, które sam ustanowił:
Waszych nowiów i świąt nienawidzi moja dusza. Stały się dla mnie ciężarem; znużyło mnie ich znoszenie.
Iz 1,14
Chodziło o dni obchodzone poprawnie co do daty, przy jednoczesnym krzywdzeniu ludzi. To najlepsze zabezpieczenie przed tym, żeby nowa wiedza o kalendarzu zamieniła się w pogardę dla rodziny, która świętuje inaczej. Twoim zadaniem nie jest wygranie sporu przy stole, tylko obchodzenie dnia — J 4,23-24 mówi o czcicielach w duchu i w prawdzie, a nie o wygranych dyskusjach.
Na koniec dwa zdania o kierunku. Paweł pisze do zboru w Koryncie, złożonego w dużej mierze z pogan, w trybie oczywistości:
Usuńcie więc stary zakwas, abyście byli nowym ciastem, jako że jesteście przaśni. Chrystus bowiem, nasza Pascha, został ofiarowany za nas. Obchodźmy zatem święto nie ze starym zakwasem ani z zakwasem złośliwości i przewrotności, ale w przaśnikach szczerości i prawdy.
1 Kor 5,7-8
A Zachariasz zapowiada, że narody będą przychodzić obchodzić Święto Namiotów rok w rok (Za 14,16). Zaczynasz więc coś, co ma ciąg dalszy — nie kończysz sporu.
Do przemyślenia
- Kto w twoim otoczeniu najbardziej odczuje tę zmianę i jak chcesz mu o niej powiedzieć?
- Czy potrafisz wymienić z pamięci wszystkie dni z Kpł 23 — a jeśli nie, kiedy przeczytasz ten rozdział w całości?
- Co konkretnie zrobisz, żeby nowy kalendarz nie stał się powodem do pogardy wobec bliskich?
Zobacz też: Imię Boga (Jahwe) · Sabat · Jahwe · Jeszua (Jezus) · Moed (מוֹעֵד) — co znaczy „czas wyznaczony” po hebrajsku · Reszta (szear) — mniejszość, która ocaleje
