Wiosenne święta masz za sobą. Siódmy miesiąc zaczyna się od dnia, który jest sygnałem — i który ma w Piśmie zaskakująco mało instrukcji jak na swoją rangę.
Cała instrukcja w trzech zdaniach
Pan dalej mówił do Mojżesza: Przemów do synów Izraela i powiedz im: W siódmym miesiącu, pierwszego dnia tego miesiąca, będziecie mieli szabat, upamiętnienie przez trąbienie, święte zgromadzenie. Nie będziecie wykonywać żadnej uciążliwej pracy, lecz złożycie Panu ofiarę spalaną.
Kpł 23,23-25
Księga Liczb dodaje jedno określenie — dzień wesołego trąbienia (Lb 29,1). I to w zasadzie wszystko, co Pismo mówi o przebiegu. Wiadomo: pierwszy dzień siódmego miesiąca, święte zgromadzenie, żadnej uciążliwej pracy, upamiętnienie przez trąbienie.
Czego Pismo tu nie mówi
To najbardziej otwarte święto w kalendarzu i uczciwiej jest to przyznać, niż zapełniać puste miejsce cudzą tradycją podaną jako nakaz. Tekst nie mówi, ile razy, jakim instrumentem ani jaka ma być sekwencja dźwięków. Nie mówi też, że masz trąbić sam — jedyne zdanie, które wskazuje dmącego, wyznacza do tego kapłanów:
A synowie Aarona, kapłani, zadmą w trąby. Będzie to wieczysta ustawa dla was przez wszystkie wasze pokolenia.
Lb 10,8
Popularna nazwa „Rosz Haszana”, rozumienie tego dnia jako początku roku cywilnego oraz zwyczaj odtrąbienia ustalonej liczby dźwięków — to wszystko jest późniejszą tradycją. Może pomagać i nie ma w niej nic złego, ale nie jest tym, czego wymaga Kpł 23. Praktycznie: jeśli masz róg albo szofar, użyj go; jeśli nie masz, nagranie albo trąbka dziecka też są dźwiękiem; jeśli nie masz nic, dzień od tego nie przestaje być świętym zgromadzeniem.
Do czego w Piśmie służy trąba
Zadmijcie w trąbę w czas nowiu, w czasie wyznaczonym, w dniu naszego uroczystego święta. Jest bowiem taki nakaz w Izraelu, prawo Boga Jakuba.
Ps 81,3-4
Trąba ma w Piśmie dwie funkcje i obie są praktyczne. Pierwsza to alarm — sygnał, że coś się zaczyna i trzeba się zebrać. Druga to przypomnienie: dźwięk, który wyrywa z rutyny. To dobra podpowiedź, jak przeżyć ten dzień: nie jako wieczór wspomnień, ale jako pobudkę.
Dzień alarmu — co realnie zrobić
Ten dzień otwiera dziewięć dni do Dnia Przebłagania, o którym będzie następna lekcja. Nie ma w Piśmie nakazu, żeby te dni czemuś poświęcić, ale skoro po Trąbieniu przychodzi dzień trapienia duszy, sensownie jest ich nie przespać. Propozycja, nie przykazanie: wypisz listę osób, wobec których masz coś do naprawienia; wypisz sprawy niezałatwione — długi, obietnice, niedokończone rozmowy; zaplanuj konkretne terminy na każdą z nich przed dziesiątym dniem miesiąca. Jeśli masz przeprosić, przeproś w tych dniach, a nie „kiedyś”.
Sam dzień nie ma być jednak dniem posępnym. Scena z Księgi Nehemiasza rozgrywa się dokładnie pierwszego dnia siódmego miesiąca:
Potem Nehemiasz, to jest Tirszata, i Ezdrasz, kapłan i uczony w Piśmie, oraz Lewici, którzy nauczali lud, powiedzieli do całego ludu: Ten dzień jest poświęcony Panu, waszemu Bogu. Nie smućcie się ani nie płaczcie. Cały lud bowiem płakał, słuchając słowa Prawa. I powiedział im: Idźcie, jedzcie tłuste potrawy i pijcie słodki napój, i poślijcie porcje tym, którzy sobie nic nie przygotowali. Dzień ten jest bowiem święty dla naszego Pana. Dlatego nie smućcie się, gdyż radość Pana jest waszą siłą.
Ne 8,9-10
Ludzie płakali, słuchając Prawa, a zostali od tego odwiedzeni: jedzcie tłuste potrawy, pijcie słodki napój i poślijcie porcje tym, którzy nic sobie nie przygotowali. To jest gotowy plan na dzień — dobre jedzenie, czytanie na głos i konkretna paczka wysłana komuś, kogo na święto nie stać. Ostatnie zdanie tego fragmentu warto zapamiętać na cały siódmy miesiąc: radość Pana jest waszą siłą.
Trąba, która jeszcze zabrzmi
Obraz trąby wraca w Nowym Testamencie w kontekście, którego trudno nie zauważyć:
W jednej chwili, w mgnieniu oka, na ostatnią trąbę. Zabrzmi bowiem trąba, a umarli zostaną wskrzeszeni niezniszczalni, a my zostaniemy przemienieni.
1 Kor 15,52
Podobnie u Pawła w liście do Tesaloniczan (1 Tes 4,16), u Mateusza przy zgromadzeniu wybranych (Mt 24,31) i w Apokalipsie przy siódmym aniele (Ap 11,15). Nie rozstrzygamy tu, jak dokładnie te fragmenty łączą się z dniem trąbienia — to temat na osobne opracowanie. Wystarczy zauważyć, że dźwięk, który raz w roku każe ci przerwać zwykły dzień, ma w Piśmie ciąg dalszy.
Do przemyślenia
- Na co konkretnie ten alarm ma cię obudzić w tym roku?
- Które sprawy chcesz mieć załatwione przed dziesiątym dniem tego miesiąca?
- Komu wyślesz porcję, tak jak każe Nehemiasz — i czy masz już jego adres?
Zobacz też: Szofar · Księga Liczb · Nehemiasz
